Kedilerde İç Parazit Belirtileri

Kedilerde İç Parazit Nasıl Anlaşılır?

Kedilerde iç parazitin en tipik belirtileri dışkıda veya kuyruk çevresinde kurt görülmesi, kusma, iyi beslenmesine rağmen kilo kaybı ve özellikle yavrularda şişkin karındır. Buna donuk tüy, iştah değişikliği ve makatını yere sürtme eşlik edebilir. Ancak iç parazit çoğu zaman hiçbir belirti vermeden ilerler; bu nedenle belirti beklemek yerine düzenli koruma yapmak esastır.

Dışkıda veya kuyruk çevresinde kurt görülmesi

Bu, sahiplerin en sık fark ettiği bulgudur ve gördüğünüz şeklin türü belirlemede yardımcı olur:

• Pirinç tanesi görünümünde, beyaz, hareketli parçacıklar: Genellikle şerit solucan halkalarıdır. Dışkıda veya kuyruk altındaki tüylerde kuruyarak susam tanesine benzer bir hal alır.
• Spagetti veya ince iplik görünümünde uzun solucanlar: Genellikle yuvarlak solucandır. Dışkıda veya kusmukta görülebilir.

Kusma

Özellikle yuvarlak solucan enfeksiyonlarında kusmukta solucan görülebilir. Kusma tek başına pek çok nedene bağlı olabileceği için diğer belirtilerle birlikte değerlendirilmelidir.

İshal veya dışkıda mukus ve kan

Bağırsak duvarına tutunan parazitler tahrişe ve kanamaya yol açabilir. Kanlı dışkı her zaman veteriner hekim değerlendirmesi gerektirir.

Kilo kaybı ve iştah değişikliği

İyi beslenmesine rağmen zayıflayan bir kedide iç parazit akla gelmelidir. Parazitler besinlerin bir bölümünü kendileri kullanır. Bazı kedilerde iştah artarken bazılarında azalır.

Şişkin karın

Özellikle yavru kedilerde, zayıf bir vücuda oranla belirgin şişkin bir karın klasik bir bulgudur ve yoğun yuvarlak solucan enfeksiyonuna işaret edebilir.

Donuk tüy ve halsizlik

Besin emiliminin bozulması tüy kalitesini düşürür. Tüyler matlaşır, dökülme artar, kedi eskisi kadar oyun oynamaz.

Makatını yere sürtme

Anal bölgedeki kaşıntı, şerit solucan halkalarının varlığında görülebilir. Ancak bu belirti anal kese sorunlarında da ortaya çıkar; ayrımı veteriner hekim yapar.

Kedilerde En Sık Görülen İç Parazit Türleri

Kediye İç Parazit Nasıl Bulaşır?

• Anne sütü ve doğum öncesi geçiş: Yuvarlak solucan anneden yavruya geçebilir. Bu yüzden yavru kedilerde iç parazit son derece yaygındır.
• Avlanma: Kemirgen ve kuşlar pek çok parazitin ara konağıdır. Dışarı çıkan ve avlanan kedilerde risk belirgin şekilde yüksektir.
• Pire yutma: Kedi tımarlanırken pire yutarsa şerit solucan bağırsağına yerleşir. Pire ile iç parazit arasındaki bu bağlantı sıkça atlanır.
• Kontamine toprak ve dışkı: Parazit yumurtaları toprakta aylarca canlı kalabilir. Bahçeden veya balkondan gelen toprak eve taşınabilir.
• Çiğ et: Çiğ veya yeterince pişmemiş et bazı parazitlerin bulaşma yoludur.

Dışarı Çıkmayan Kedide İç Parazit Olur mu?

Evet, olabilir. Eve kapalı bir kedide bile parazit yumurtaları ayakkabı tabanıyla, saksı toprağıyla veya eve giren bir pire aracılığıyla bulaşabilir. Ayrıca yavruluk döneminde anneden geçen parazitler ileri yaşta belirti verebilir. Bu nedenle eve kapalı kedilerde de düzenli parazit kontrolü önerilir; yalnızca sıklık dışarı çıkan kedilere göre daha seyrek olabilir.

Kedilerde İç Parazit Tedavisi

Tedavi, parazit türüne uygun etken maddeyi içeren bir ürünle yapılır. Üç temel form bulunur:

• Tablet: En yaygın formdur. Etken madde kombinasyonuna göre farklı solucan türlerini kapsar. Seçenekler için kedi iç parazit hapı kategorisine bakabilirsiniz.
• Damla: Hap vermenin zor olduğu kedilerde pratiktir. Ense bölgesine uygulanır. Ürünler için kedi iç parazit damlası sayfasına göz atın.
• İç ve dış paraziti birlikte kapsayan damlalar: Tek uygulamada her iki grubu da kapsar. Seçenekler için kedi iç dış parazit damlası kategorisine bakabilirsiniz.

Hangi ürünün uygun olduğu, şüphelenilen parazit türüne ve kedinizin yaşına bağlıdır. Örneğin şerit solucan için prazikuantel içeren bir ürün gerekir; yalnızca pirantel içeren bir tablet bu parazite etki etmez. Bu nedenle ürün seçimini veteriner hekiminizle birlikte yapın.

İç Parazit Kontrolü Ne Sıklıkla Yapılmalı?

• Yavru kediler: Yuvarlak solucan anneden geçebildiği için ilk uygulama erken haftalarda başlar ve ilk aylarda tekrarlanır. Takvimi veteriner hekiminiz belirler.
• Eve kapalı yetişkin kediler: Genellikle yılda birkaç kez uygulama yeterli görülür.
• Dışarı çıkan veya avlanan kediler: Daha sık uygulama gerekir.
• Evde küçük çocuk veya bağışıklığı baskılanmış birey varsa: Zoonoz riski nedeniyle daha sıkı bir program uygulanır. Bu durumda mutlaka veteriner hekim önerisi alın.

Kedi İç Paraziti İnsana Bulaşır mı?

Bazı kedi iç parazitleri insana bulaşabilir; bunlara zoonoz denir. En bilineni yuvarlak solucanın (Toxocara cati) neden olduğu toksokariyazdır. Bulaşma genellikle parazit yumurtalarıyla kontamine olmuş toprağa temas eden ellerin ağza götürülmesiyle gerçekleşir. Risk özellikle küçük çocuklarda ve bağışıklığı baskılanmış kişilerde daha yüksektir.

Korunmak için alınacak önlemler basittir:

• Kum kabını her gün temizleyin ve sonrasında ellerinizi sabunla yıkayın.
• Çocukların kum kabına ve bahçe toprağına temasını sınırlayın, oyun sonrası ellerini yıkatın.
• Kedinizin parazit korumasını takvimine uygun sürdürün.
• Bahçesi olan evlerde kum havuzlarını kullanılmadığında kapalı tutun.

Bu önlemler alındığında risk çok düşüktür. Endişeniz varsa kendi sağlığınızla ilgili soruları hekiminize yöneltin.

Sıkça Sorulan Sorular

Kaynaklar: Ürün prospektüsleri ve ESCCAP (European Scientific Counsel Companion Animal Parasites) ektoparazit kontrol kılavuzları.